Mała Fatra (Mala Fatra) - to pasmo górskie w Karpatach Zachodnich. Ma kształt nieprawidłowej elipsy o osi głównej biegnącej z pd. -zach. na pn. - wsch. Maksymalna długość wynosi 52 km, szerokość - 16 km Na pn. i pn. - zach. graniczy z kotliną Żylińską, na pd. - zach. ze Strazovskimi vrchami, na pd. - z Hornonitrianską kotliną i Żiarem, na wsch. - z Turcianską kotliną, doliną Orawy i Wagu, na pn. -wsch. - z Oravską vrchoviną, na pn. - z Kysucką vrchoviną. Góry zbudowane są z granitów, po stronie północnej występują kwarcyty, wapienie i dolomity oraz margle. Pasmo przecięte przełomem Wagu. Po stronie północnej wyróżnia się Krywańską Fatrę, po południowej - Luczańską Fatrę. Najwyższy szczyt Wielki Krywań (Velky Krivan) ma wysokość 1709 m Leży on w Krywańskiej Fatrze. Lucanska Fatra jest niższa, ma szeroki i łagodny główny grzebień. Góry pokryte są lasami jodłowo - bukowymi i borami świerkowymi. Powyżej 1400 m n.p.m. występują zarośla kosodrzewiny i murawy. Na terenie Małej Fatry utworzono w 1988 r. park narodowy, występują rezerwaty przyrody. Silnie rozwinięta jest turystyka.

Mapka (Mała i Wielka Fatra)

Miejscowości

• Martin - duże miasto u podnóża Fatry Lucanskej. Kolejką krzesełkową można podjechać do ośrodka turystycznego Martinske hole.

• Terchová - miejscowość turystyczna u wlotu do Doliny Vratnej. Miejsce narodzin słynnego Janosika - legendarnego przywódcy chłopów. Juro Janosik urodził się w Terchovej w 1688 r. Znajduje się tam pomnik Janosika i ekspozycja "Janosik w historii i tradycji". W Terchovej żywa jest tradycja ludowa.

• Rajec - miasteczko w południowej części Małej Fatry (Lucanskiej). Znajduje się tu kąp. termalne Rajec.

• Rajecká Lesná - miejscowość w południowej części Małej Fatry (Lucanskiej). Znajduje się tam słynne Betlejem Słowackie.

• Rajecke Teplice - miasteczko w południowej części Małej Fatry (Lucanskiej). Miejscowość uzdrowiskowa z ładnym parkiem i kąp. termalnym Raj. Teplice.

• Štefanova - część Terchovej w Dolina Vratnej. Punkt wyjścia wielu ciekawych szlaków turystycznych. Idealne miejsce na nocleg.

• Žilina - największe miasto w rejonie Małej Fatry. Można stąd łatwo się dostać zarówno do części południowej (Rajec, Rajecke Teplice, Rajecka Lesna) jak i południowej (Terchova, Dolina Vratna). W mieście zadbane centrum i ładna starówka. Można zwiedzić zamek Budatin.

Ciekawe miejsca

• Betlejem Słowackie - ruchoma szopka sporych rozmiarów przedstawiająca sceny z życia Słowaków na tle zabytkowych kościołów i zamków. Wszystko wykonane w drewnie. Znajduje się w Rajeckej Lesnej (dojazd z Żyliny).

• Diery - po polsku dziury. Wyróżnia się Dolne, Nove i Horne Diery. Wąwozy wśród skał. Dołem płyną strumyki. Liczne drabinki i łańcuchy. Szczególnie trudne do przejścia są Horne diery. Ładne punkty widokowe w Novych dierach.

• Dolina Vratna - pięknie położona wśród gór. Najbardziej znane centrum turystyczne Małej Fatry. Obejmuje Starą i Nową Dolinę z okolicznymi szczytami: Velky Krivan, Chleb, Velky Rozsutec, Stoh. Trzy wyciągi krzesełkowe: na Snilovske sedlo niedaleko Velkego Krivania, dwa na Grun. Świetne tereny narciarskie.

• Klak - szczyt skalny (1351 m), częsty cel wypraw turystycznych. Piękny punkt widokowy, skrzyżowanie szlaków.

• Martinske hole - ośrodek turystyczny w Lucanskej Fatrze. Dostępny z Martina kolejką krzesełkową. Centrum jest Velka Luka (1476 m) z chatą na Martinskich holach.

• Stoh - jeden z wyższych szczytów Małej Fatry (1610 m). Wejście dosyć żmudne, ale niezbyt trudne. Z wyglądu przypomina stóg siana (stąd nazwa).

• Sutovsky vodopad - jeden z największych wodospadów w Słowacji, w dolinie Sutovskego potoku. Jego wysokość osiąga 38 m Ma źródła pod szczytem Hromovego (1637 m).

• Tesne - cieśniawa o długości 300 m, szerokości 5 - 20 m Jej wysokość sięga 50 m Znajduje się w niej kilka wodospadów.

• Tiesnavy - wąwóz wśród skał między Sokolim i Bobotami przy wejściu do Doliny Vratnej, w przełomie potoku Varinka. Sprawia duże wrażenie.

• Velky Krivan - najwyższy szczyt Małej Fatry (1709 m). Łatwy do wejścia, szczególnie jeśli skorzysta się z wyciągu krzesełkowego na Snilovske sedlo (70 Sk w jedną stronę, 90 Sk - w obie; w kasie można płacić kartami płatniczymi), skąd na szczyt idzie się ok. 50 minut.

• Velky Rozsutec - jeden z wyższych szczytów Małej Fatry (1610 m). Zdecydowanie wyróżnia się pośród innych szczytów. Szczyt dolomitowy, na który wchodzi się po skałach, szlakiem z licznymi łańcuchami. Wejście trudne, ale daje wiele satysfakcji. Super ! Łatwiejsze jest wejście od strony sedla Medziholie.

Szlaki górskie

Głównym grzbietem biegnie trasa turystyczna przez szczyty z pięknymi punktami widokowymi, takie jak: Klak (1351 m), Velka Luka (1476 m), Mincol (1364 m), Suchy (1468 m), Maly Krivan (1671 m), Velky Krivan (1709 m), Chleb (1647 m), Stoh (1608 m). Główny grzbiet jest dostępny z okolicznych miejscowości siecią szlaków turystycznych.

Świetnym miejscem, z którego można rozpoczynać wędrówki turystyczne w Małej Fatrze jest Dolina Vratna. Można z niej zrealizować wycieczki o różnym stopniu trudności.

Oto kilka propozycji:

• Štefanova - Nove Diery - Dolne Diery - Štefanova,

• Štefanova - sedlo Medziholie - Stoh - Poludnovy grun - Chata na Gruni - Štefanova,

• Štefanova - sedlo Medziholie - Velky Rozsutec (super) - sedlo Medziholie - Horne Diery - Štefanova,

• Chata Vratna - Snilovske sedlo (wyciągiem krzesełkowym za 70 Sk), powrotny za 90 Sk) - Velky Krivan - Snilovske sedlo - Chleb - Snilovske sedlo - Bufet pod Chlebem - Snilovske sedlo - Chata Vratna,

• Dolina Vratna (Stary Dvor) - sedlo Prislop - Sokolie - Zbójnicki chodnik - Tiesnavy.

Powyższe szlaki znam z autopsji. Jeśli Państwo mogą zaproponować inne ciekawe szlaki, to czekam na propozycje.

Ośrodki narciarskie

Główne ośrodki narciarskie w Małej Fatrze, to:

• Dolina Vratna,

• Martinske hole.

Z mniejszych ośrodków można wymienić:

• Facskovske sedlo,

• Suchy (1466 m),

• Klacianska Magura (1367 m),

• Lucivna,

• Piatrova,

• Rajecká Lesná.

Noclegi - Mała Fatra

można znaleźć w miejscowościach okalających Małą Fatrę. Szczególnie polecamy:

Noclegi można znaleźć także w następujących miejscowościach. Turany.

Linki